لاشه وال عظیم‌الجثه؛ غذای آسان برای حیوانات ساحل | فیلم

خودکشی وال ها پدیده‌ای است که در آن جانورانی از گروه آب‌بازسانان از جمله نهنگ‌ها و دلفین‌ها خود را به ساحل می‌افکنند و پس از آن به علت کم آبی بدن، فشار وزن خودشان و یا خفگی پس از جزر و مد می‌میرند. این جانوران در انجام این عمل تعمد دارند بدین معنا که اگر به زور به میان دریا باز گردانده شوند بلافاصله در همان محل یا اندکی دورتر خود را دوباره به ساحل می‌رسانند.

دلیل این واقعه هنوز ناشناخته است اما نظریات گوناگونی در این مورد ارائه شده‌اند. برخی معتقدند آنها گاهی بر اثر خطای فردی و یا اشتباه رهبر گروهشان و با پیروی جمعی از او ندانسته وارد آبهای کم عمق می‌شوند و سپس راه بازگشت به آبهای ژرف و عمیق را گم می‌کنند. مخالفان با عنوان نمودن بازگشت دوباره، این نظریه را رد می‌کنند.

دومین نظریه در این زمینه این است که نهنگ ها و دلفینهای مسن و پیر گاهی به دلیل احساس کاهش یا کمبود واقعی منابع غذایی شان توانایی رقابت با همنوعان جوان خود و تغذیه مناسب را ندارند. درنتیجه ترجیح می‌دهند بمیرند. اما مخالفین این نظریه می‌گویند در میان آنها که خود را به ساحل انداخته‌اند تعداد جوانها کم نبوده است وانگهی در برخی مناطقی که ماهی‌های فراوان وجود دارند – مانند جنوب استرالیا – نیز خودکشی دلفین‌ها به کرات دیده می‌شود.

نظریه سوم ابتلای نهنگها و دلفینها به بیماری‌های داخلی و ویروسی است. اما وجود بیماری خاص نیز در میان نهنگ‌های خودکشی کننده به اثبات نرسیده است.

خودکشی نهنگ ها و دلفینها اصطلاحا حالتی است که این جانوران بدون هیچ علت ظاهری و بی هیچ دلیل مشخصی خود را به کشتن می دهند. به این ترتیب که به هنگام ” مد دریا ” و بالا آمدن آب به ساحل می آیند و در هنگام ” جزردریا ” و عقب رفتن آب به دریا باز نمی گردند و در نتیجه بر اثر بیرون ماندن از آب و تبخیر آب بدنشان می میرند.

نخستین مورد ثبت شده از خودکشی و به ساحل آمدن یک نهنگ به سال ۱۵۹۸ میلادی باز می گردد . در آن سال یک نهنگ غول پیکر خود را به سواحل هلند افکند و باعث شگفتی و البته مطالعه دانشمندان اروپایی نسبت به این موضوع شد .

از آن زمان به بعد و با گسترش اکتشافات جغرافیایی و نیز مستعمره نشینهای اروپایی – بخصوص در آمریکا و استرالیا – بتدریج گزارشهای بیشتری درباره ماندن دلفینها و نهنگها در سواحل مختلف به دست دانشمندان رسید . اما برای نخستین بار در سال ۱۹۲۸ بود که جانورشناسان متوجه شدند گروه زیادی از نهنگ های کوچک در سواحل آفریقای جنوبی خود را اینبار بطور دسته جمعی به ساحل انداخته اند.

تنی چند از جانورشناسان اروپایی با همکاری مردم محلی تعدادی از آنها را به قصد نجاتشان به آب انداختند اما با تعجب متوجه شدند که این نهنگ ها بی آنکه کوچکترین نشانه ای از بیماری یا کسالت داشته باشند حاضر نیستند به عمق دریا بازگردند و دوباره خود را به ساحل می رسانند . به همین دلیل این پدیده نوعی مرگ آگاهانه و خودکشی دسته جمعی نهنگها تلقی شد و معروف به خودکشی گشت .

(۳۴۵)